Kalendari historik

[...]

22 Tetor​

​

​

Ngjarje​

Flamuri kanadez

Michael Schumacher dhe vetura Ferrari.

• 1692 - U bënë varjet e fundit nën akuza "shtrigëri" në Shtetet e Bashkuara.
• 1763 - U realizua premiera e operës Scanderbeg.
• 1797 - 1000 metra mbi Paris, André-Jacques Garnerin realizon kërcimin e parë me parashutë në histori.
• 1924 - U themelua Toastmasters International.
• 1949 - Bashkimi sovjetik detonon bombën e parë nukleare.
• 1953 - Laos pavarësohet nga Franca.
• 1960 - Pavarësia ea Malit nga Franca.
• 1964 - Jean-Paul Sartre u shpërblye me Çmimin Nobel, por e refuzoi çmimin.
• 1964 - Komiteti Palamentar Kanadez, vendos përfundimisht ngjyrat dhe formën e flamurit aktual të Kanadasë.
• 1965 - Përfundoi Lufta e Dytë e Kashmirit mes Indisë dhe Pakistanit.
• 1968 - Programi Apollo: Apollo 7 sigurtë lëshohet në Oqeanin Atlantik pas realizimit të 163 orbitave të tokës.
• 1970 - Tunku Abdul Rahman lagrohet nga posti Kryeministri i Malajzisë.
• 1981 - U inagurua hekurudha TGV në drejtim Paris-Lion-Paris.
• 1986 - Presidenti amerikan Ronald Reagan nënshkruan Aktin Refomues të Taksave të vitit 1986.
• 2005 - U rrëzua Bellview Airlines Flight 210 në Nigeri dhe la të vdekur 117 persona.
• 2006 - Michael Schumacher pilotoi garë e tijë të fundit nv Formula 1. Ditën e njejt spanjolli Fernando Alonso fitoi Kampionatin e Formula 1 për vitin 2006 duke u bërë piloti më i ri kampion i dyfishtë një pas një duke tejkaluar në këtë pikë pilotët Mika Häkkinen, Michael Schumacher dhe pesë të tjerë.

Lindje​

• 1811 - Franz Liszt, kompozitor hungarez
• 1844 - Sarah Bernhardt, aktore franceze († 1923)
• 1870 - Ivan Aleksejeviç Bunjin, letrar rus, nobelist († 1953)
• 1919 - Doris Lessing, letrare dhe Nobeliste angleze
• 1920 - Timothy Leary, shkrimtar amerikan(† 1996)
• 1943 - Catherine Deneuve, aktore franceze
• 1955 - Bill Condon, regjisor dhe skenarist amerikan
• 1964 - Drazhen Petroviq, legjenda baskebollistike kroate († 1993)
• 1967 - Carlos Mencia, komedian, poet dhe aktor amerikan
• 1978 - Chaswe Nsofwa, futbollist i Zambisë († 2007)

Vdekje​

• 1906 - Paul Cézanne, piktor francez (l. 1839)
• 1927 - Borisav "Bora" Stanković, letrar serb(l. 1876)
• 1968 - Vladimir Turina, arkitekt kroat (l. 1913)
• 1973 - Pablo Casals, violočelist, dirigent dhe skulptor spanjol(l. 1875)
• 1986 - Albert Szent-Györgyi, nobelist hungarez (l. 1893)

 

[...]

23 Tetor​

​

​

Ngjarje​

Fifth Avenue, New York City.

• 425 - Valentiniani III zgjedhet Perandor Romak në moshën 6 vjeçare.
• 1912 - Filloi Beteja e Kumanovës në mes Mbretërisë së Serbisë dhe Perandorisë Osmane.
• 1915 - Në New York City, 25,000-33,000 gra Marshuan në Fifth Avenue për të fituar të drejtën e votës.
• 1935 - Dutch Schultz, Abe Landau, Otto Berman, dhe Bernard "Lulu" Rosenkrantz vriten në salon në Newark, New Jersey.
• 1941 - 19,000 judë u dogjën për së gjalli në Dalnik, Odessa nga trupat romune dhe gjermane. Ditën tjetër u vran edhe 10,000 judë tjerë. Kolonel-lejtant Nicolae Deleanu administroi ekzekutimin.
• 1942 - Që të 12 udhëtarët dhe ekipi i aeroplanit American Airlines DC-3 vriten kur një aeroplan luftarak amerikan e gjuan aeroplanin afër qytetit Palm Springs, Kaliforni, ShBA. Në mesin e të vrarëve është dhe tekstshkruesi i njohur Ralph Rainger ("Thanks for the Memory", "Love in Bloom", "Blue Hawaii").
• 2001 - Provisional Irish Republican Army e Irlandës sv Veriut pranon çarmatimin pas diskutimeve për paqë.

Lindje​

• 1871 - At Gjergj Fishta, shkrimtar shqiptar
• 1951 - Fatmir Sejdiu, profesor, politikan dhe kryetari i Kosovës
• 1959 - Naim BalideMaj, poet, publicist shqiptar
• 1949 - Michael Burston, kitarist në grupin Motörhead
• 1985 - Masiela Lusha, aktore shqiptare

Vdekje​

• 1892 - Abdyl Frashëri, patriot shqiptar
• 1921 - John Boyd Dunlop, hulumtues skocez
• 1944 - Charles Glover Barkla, fizikant britanik

 

[...]

24 Tetor




24 tetori Korca jone magjike, Korca jone e ngrohte Shtepiza unike , ku nuk kemi ftohte

Ky vend i mrekullueshem, clirimin e mori Beri diellin me te shndritshem , ne nje dite tetori

Urime, me gjithe zemer, Korca e arsimit Urime Nene e dashur, Diten E Clirimit

Ngjarje​

• 1857 - Sheffield F.C., klubi i parë futollistik në botë u themelua në Sheffield, Angli.
• 1917- Dita e Revolucionit Rus.
• 1929 - Bie berza dramatikisht në New York Stock Exchange.
• 1931 - Ura "George Washington Bridge" hapet për trafk publik.
• 1935 - Italia pushton Etiopinë.
• 1945 - U themeluan Kombet e Bashkuara.
• 1954 - Dwight D. Eisenhower kërkon ndihmën e Shteteve të Bashkuara në Vietnamin Jugorë
• 1957 - USAF filloi programin X-20 Dyna-Soar.
• 1964 - Rodezia Veriore pavarësohet nga Mbretëria e Bashkuar dhe riemërohet Republika e Zambisë.
• 1972 - Shkatërrohet Loddon Viaduct në Berkshire, Angli duke lën të vdekur 3 njerë dhe duke lënduar qindra.
• 1973 - Përfundon lufta në Yom Kippur.
• 1986 - Nezar Hindawi dënohet me 45 vie burgim, burgimi më i gjatë i shpallur ngy gjyqet britaneze, për shkak të tentimit të vendosjes së bombës në El Al në Heathrow. Pas këtij rasi Britania e Madhe prish mardhëniet diplomatike me Sirinë duke dekaruar se Hindawi ishte i ndihmuar nga zyrtarët sirianë.

Lindje​

• 1943 - Jean Claude Pascal, kantautor francez
• 1947 - Kevin Kline, aktor amerikan
• 1960 - Jaime Garzón, gazetar kolumbian
• 1966 - Roman Abramovich, biznesmen rus
• 1970 - Mustafa Zvizdiq, letrar boshnjak
• 1985 - Wayne Rooney, futbollist anglez

Vdekje​

• 1601 - Tycho Brahe, alkimist dhe astrolog danez.
• 2005 - Rosa Parks, aktivist amerikan për të drejtat e njeriut.

Festa dhe përvjetore​

• Dita Ndërkombëtare të Veprimit Kundër Ndryshimeve të Klimës

 

[...]

25 Tetor​

​

​

Ngjarje​

• 1861 - U krijua Berza e Torontos.
• 1917 - U hap Liceu Kombëtar i Korçës ose Liceu francez në Korçë.
• 1936 - Adolf Hitler dhe Benito Mussolini krijuan boshtin Romë-Berlin.
• 1954 - Është transmetuar për herë të parë në televizion një takim i kabinetit të Qeverisë së SHBA-së.
• 1991 - Historia e Sllovenisë: Tre muaj pas përfundimit të Luftës Dhjetë Ditore, ushtari i fundit i ish Armatës Popullore të Jugosllavisë e lëshon teritorin slloven.
• 2001 - Microsoft lëshon në treg sistemin operativ Windows XP
• 2001 - Shkencëtarët kanë gjetur mbetjet e një krokodili që ka jetuar 110 milionë vjet më parë. Kafsha, e gjetur në Gadoufaoua në Nigeri, ishte e gjatë 12 metra dhe peshonte rreth 8 tonë.
• 2004 - Fidel Castro, president i Kubës, shpallë se transaksionet me Dollarin Amerikan do të ndërpriten nga 8 nëntori.
• 2007 - Fluturimi i parë i Airbus A380 nga Singapore Airlines me numër fluturimi.

Lindje​

• 1881 - Pablo Picasso, piktor spanjoll
• 1888 - Richard Byrd, njeriu i parë që ka parë Polin Verior.
• 1939 - Rifat Kukaj, prozator, poet, dramaturg shqiptar
• 1952 - Nazmie Hoxha, këngëtare muzikës popullore
• 1976 - Ahmad Al-Duki, fudballist i Arabisë Saudite
• 1984 - Katy Perry, Këngëtare dhe aktore americane
• 1986 - Ciara, këngëtare, modele, kërcimtare amerikane

Vdekje​

• 1400 - Geoffrey Chaucer,filozof,shkrimtar, byrokrat e diplmat britanez.
• 1647 - Evangelista Torricelli, fizikant dhe matematecient italian.
• 1760 - George II i Britanisë së Madhe, mbret i Irlandes dhe Britanisë së Madhe.

Festa dhe përvjetore​

Bashkim Gazidede Albanian Mathematician

 

[...]

26 Tetor​

​

​

​

Ngjarje​

• 1905 - Norvegjia u pavarësua nga Suedia.
• 1951 - Joe Louis kthehet nga pensionimi për të boksuar me Rocky Marciano. Sidoqoftë Marciano fiton takimin.
• 1964 - Eric Edgar Cooke është personi i fundit në Australinë Perendimore që u ekzekutua.
• 1979 - Park Chung-hee, presidenti i Koresë Jugore u vra nga udhëheqësi i KCIA-s, Kim Jae-kyu. Choi Kyu-ha u bë zëvedësues i presidentit ; Kim u ekzekutua Majin tjetër.
• 1984 - John D. McCollum vravu veten pasi kaloi një ditë të tërë duke dëgjuar albumet e Ozzy Osbourne i cili më vonë u akuzua nga prindërit e tijë për këngën "Suicide Solution", por akuza dështoi.
• 1994 - Jordani dhe Iszaeli nënshkruajn marrëveshjen e paqes.
• 1994 - Andrew Wiles vërteton teoremën e fundit të Fermatit.
• 2007 - Apple, Inc. lëshoi në treg verzionin e gjashtë të Mac OS X të quajtur "Leopard"

Lindje​

• 1947 - Kolë Berisha, politikan kosovar
• 1947 - Hillary Clinton, politikane amerikane
• 1950 - Drago Vabec, futbollist kroat
• 1968 - Robert Jarni, futbollist kroat
• 1973 - Tamara Jurkić Sviben, pianiste dhe pdagoge
• 1973 - Seth MacFarlane, animator, autor filmi, producent, regjisor, dhe dublues amerikan

Vdekje​

• 1235 - Andrija II., mbret kroato-hungarez (* 1175)
• 1890 - Carlo Collodi, letrar italian (* 1826)
• 1914 - Fran Galović, letrar kroat (* 1887)
• 1956 - Walter Gieseking, pianist gjerman (* 1895)
• 1957 - Gerty Theresa Cori, biokimiste amerikane , Nobeliste (* 1896)
• 1981 - Franjo Mraz, piktor naiv kroat(* 1910)

 

[...]

27 Tetor​

​

​

Ngjarje​

• 1492 – Christopher Columbus e zbulon Kubën dhe e shpall territor të Spanjës
• 1275 - U themelua Amsterdami.
• 1682 - U themelua Philadelphia, Pennsylvania.
• 1806 - Armata Franceze hyn në Berlin.
• 1810 - SHBA-ja anekson Floridën perëndimore

nga Spanja.

• 1920 - Liga e Kombeve transferon selinë në Gjenevë.
• 1948 - Léopold Sédar Senghor themeloi Senegalese Democratic Bloc (BDS).
• 1954 - Benjamin O. Davis Jr. u zgjodh afrikan-amerikani i parë gjeneral i Forcave Ajrore Amerikane.
• 1970 - Louis Néel fitoi Çmimin Nobel.
• 1978 - Presidenti egjiptian, Anwar Sadat, dhe kryeministri izraelit, Menachem Begin, shpallen fitues të çmimit “Nobel” për paqe.
• 1991 - Turkmenistani u pavarësua nga Bashkimi Sovjetik.
• 1992 - Radio udhëheqësi ushtarak i Armatës Amerikane Allen R. Schindler, Jr. u vra brutalisht nga bashkë ushtarakët për shkak të qenit homoseksual.
• 1995 - Ish kyeministri italian Bettino Craxi u akuzua për korrupcion.
• 1998 - Gerhard Schröder u zgjodh kancelarë i Gjermanisë për herë të parë.
• 1999 - Kryeministri armen dhe shtatë zyrtarë të tjerë qeveritarë janë vrarë gjatë një seance parlamentare. Besohej se atentatori qëndronte prapa tentativës për grusht shtet.
• 2002 - Luiz Inácio Lula da Silva u zgjodh president i Brazilit.

Lindje​

• 1466 - Erasmus od Rotterdama, humanist hoandez
• 1728 - James Cook, huluimtues dhe detar britanez
• 1782 - Niccolò Paganini, kompozitor dhe violinski virtuoz italian
• 1858 - Theodore Roosevelt, politikan amerikan
• 1914 - Dylan Thomas, shkrimtar anglez
• 1923 - Roy Lichtenstein, pop artist amerikan
• 1932 - Sylvia Plath, shkrimtare amerikane
• 1939 - John Cleese, komedian dhe aktor brianik
• 1943 - Roza Anagnosti, aktore shqiptare
• 1952 - Roberto Benigni, aktor dhe regjisor italian
• 1958 - Simon Le Bon, muzikant britanik
• 1978 - Vanessa Mae, violiniste angleze
• 1967 - Ardian Kozniku, futbollist

Vdekje​

• 2004 - Zdenko Runjiq, kompozitor kroat
• 1993 - Slavko Zlatić, skulptor kroat (l. 1910)
• 2004 - Pierre Béarn, letar francez (l. 1902)

 

[...]

28 Tetor​

​

​

​

Ngjarje​

• 306 - Maksentiusi u shpall Peramdor i Romës.
• 312 - Constantini I mundi Maksentiusin dhe u shpall Peramdor i Romës.
• 1531 - Imami Ahmad ibn Ibrihim al-Ghazi përsëri mund armatën e Lebna Dengel, Perandor i Etiopisë.
• 1918 - Çekosllovakia fiton pavarësinë pas shkatërrimit të Perandorisë Austro-Hungareze
• 1636 - Themelohet shkolla e parë amerikane e edukimit të lartë - Universiteti Harvard.
• 1868 - Thomas Edison aplikoi për patentën e tijë të parë.
• 1948 - Kimisti zviceran Paul Müller fitoi Çmimin Nobel .
• 1972 - Fluturon aeroplani i parë Airbus A300.
• 1985 - Mikhail Gorbachev bëhet sekretar gjeneral i Partisë Komuniste në Bashkimin Sovjetik.
• 1994 - Presidenti amerikan, Bill Clinton, viziton Kuvajtin, ku bën me dije se deri në Krishtlindje të gjithë trupat do të kthehen në shtëpi.
• 1998 - Aeroplani i "Air China" rrëmbehet dhe dërgohet në Tajvan nga piloti Yuan Bin. Ai ishte i nervozuar për pagën dhe kushtet e punës.

Lindje​

• 1955 - Bill Gates, pronari i Microsoft
• 1967 - Julia Roberts, aktore amerikane
• 1984 - Arbër Hitaj, gazetar shqiptar

Vdekje​

• 1704 - John Locke, filozof anglez
• 1740 - Ana, mbretreshë e Rusisë
• 1998 - Ted Hughes, shkrimtar britanez

 

[...]

29 Tetor​

​

​

Ngjarje​

• 1390 - U bë gjykimi i parë për shtrigëri në Paris.
• 1863 – Formohet Komiteti Ndërkombëtar i Kryqit të Kuq.
• 1901 - Leon Czolgosz, vrasësi i presidentit amerikan William McKinley, u ekzekutua në ulëse elektrike.
• 1922 - Mbreti italian Victor Emmanuel III zgjedh Benito Mussolinin Kryeministër.
• 1923 - Mustafa Kemal Atatürk shpalli Turqinë Republikë.
• 1948 - Masakra Safsaf
• 1956 – Në krizën e Kanalit të Suezit, Izraeli pushton Gadishullin egjiptian të Sinajit.
• 1956 - Qyteti ndërkombëtarë Tangier u ri integrua në Maroko.
• 1960 - Në Louisville, Kentucky, Cassius Clay (që më vonë bëhet mysliman dhe merr emrin Muhammad Ali) fiton ndeshjen e par profesionale ne boks.
• 1969 - Lidhja e parë kompjuter në kompjuter u realizua në ARPANET.
• 1983 - Drithja e tokës në Turqi len të vdekur 1,300 njerëz.
• 1985 - Gjenerali Samuel K. Doe është fituesi i zgjedhjeve të par multipartiake në Liberi.
• 1994 - Francisco Martin Duran bën mbi dymi gjuajtje drejt Shtëpisë së Bardhë (Duran më vonë u dënua për tentim për vrasje të presidentit amerikan Bill Clinton).
• 1998 – Komisioni jugafrikan i së Vërtetës dhe i Pajtimit dënon aparteidin e dhunën e ushtruar nga Kongresi Nacional Afrikan.
• 2002 - Ho Chi Minh City ITC Inferno, zjarri shkatërron shitore të gjërave luksoze me rreth 1500 blerës ku 60 vdesi dhe 100 digjen në tërësi.

Lindje​

• 1882 - Jean Giraudoux, dramaturg francez
• 1897 - Joseph Goebbels, nacist gjerman dhe minister për propagandë
• 1926 - Necmettin Erbakan, politikan turk
• 1930 - Bernie Ecclestone, ndermarres britanez dhe pronar i Formula
• 1944 - Fausto Leali, këgëtarë italian
• 1957 - Dan Castellaneta, dublues amerikan
• 1960 - Agim Çeku, ushtarak, politikan kosovar
• 1971 - Winona Ryder,aktore amerikane

Vdekje​

• 1805. - Tituš Brezovački, letrar kroat ( 1757)
• 1908. - Silvije Strahimir Kranjčević, letar kroat ( 1868)
• 1911 - Joseph Pulitzer gazetar dhe publicist amerikan
• 1967 - Julien Duvivier regjisor filmik francez
• 1996 - Franjo Mesaroš, tipograf kroat
• 2007 - Frane Matošić futbollist dhe trener futbolli kroat ( 1918)

 

[...]

30 Tetor​

​

​

​

Ngjarje​

• 1340 - Lufta në Rio Salado
• 1502 - Vasco da Gama kthehet në Calicut për herë të dytë.
• 1920 - U themelua Partia Komuniste e Australisë në Sidnei.
• 1922 - Benito Mussolini u bë kryeministër i Italisë.
• 1925 - John Logie Baird krijoi transmetuesin e parë televiziv britanik.
• 1960 - Michael Woodruff realizoi transplantimin e veshkës së parë në Edinburgh Royal Infirmary, Angli.
• 1973 - U kompletua Ura e Bosforit në Stamboll, Turki për të lidhur kontinetin e Evropës dhe Azisë për herë të parë në histori.
• 1974 - Muhammad Ali zhvilloi ndeshjen kundër boksiert George Foreman në Zaire në kategorinë e rëndë. Takimi njihet si The Rumble in the Jungle.
• 1983 - Në Argjentinë u zhvilluan zgjedhjet e lira pas shtatë viteve udhëheqje ushtarake.
• 1988 - Kompania Philip Morris bleu kompaninë Kraft Foods për 13.1 miliard dollarë amerikan.
• 1991 - Filloi Konferenca e madridit për bisedimet për paqe në Lindjen e Mesme.

Lindje​

• 1735 - John Adams, presidenti i 2-të i SHBA-së, (Vdiq më 1826)
• 1885 - Ezra Pound, shkrimtar amerikan
• 1906 - Giuseppe Farina, kampioni i parë i Formula 1
• 1911 - Millosh Gjergj Nikolla, poetë shqiptarë
• 1960 - Diego Maradona, futbollist argjrntinas

Vdekje​

• 1757 - Osman i III, sultan i mbretërisë Otomane.
• 1975 - Gustav Ludwig Hertz, fizikant gjerman fitues i çmimt Nobel per Fizikë në vitin 1921.
• 2008 - Ico Voljevica, karakaturist dhe piktor kroatt( 1922)
• 2008 - Ivo Perišin, ekonomist, politikan dhe pedagog kroat ( 1925)
• 2020 - Ibrahim D. Hoxha, historian, folklorist dhe publicist shqiptar (1923)

 

[...]

31 Tetor​

​

Ngjarje​

• 475 - Romulus Augustulus u shpall Perandor Romak.
• 1864 - Nevada u pranua si shteti i 36-të i ShBA-ve.
• 1926 - Magjistari Harry Houdini vdiq nga gangrena.
• 1941 - U kompletua Mount Rushmore pas 14 vite punë ndërtimi.
• 1984 - Kryeministrja e Indisë, Indira Gandhi u vra në New Delhi.
• 1997 - Nëntëmbëdhjet vjeçarja Louise Woodward u akuzua nga gjykata në Cambridge, Massachusetts për vrasje të shkallës së dytë me burgim të përjetshëm.
• 1999 - Yachtsman Jesse Martin u kthye në Melbourne pas 11 muajsh navigim të botës, vetë, pa ndërprerë i pa ndihmuar nga askush.
• 2003 - Mahathir bin Mohamad u largua nga posti kryeministër i Malajzisë pas 22 vitesh shumë të suksesëshme në pushtet.

Lindje​

• 1950 - Zaha Hadid,arkitekt britanezo-irakian.
• 1961 - Peter Jackson, producent, regjisor

Vdekje​

• 1918 - Egon Schiele, piktor austriak
• 1984 - Indira Gandhi, politikane indiane
• 1993 - Federico Fellini, skenarist dhe regjisor italian.

Festa dhe përvjetore​

Halloween

 

[...]

1 Nentor​

​

Ngjarje​

• 1755 – Tërmeti dhe tsunami i rënë në Lisbon shkaktoi më shumë se 50.000 të vrarë.
• 1800 - John Adams është presidenti i parë amerikan i cili jetoi në Shtëpinë Ekzekutive më vonë emëruar Shtëpia e Bardhë.
• 1922 - Dha dorëheqje sulltani i fundit i Perandorisë Osmane, Mehmedi VI.
• 1950 - Nacionalistët portorikan Griselio Torresola dhe Oscar Collazo tentuan të vrasin presidentin amerikan Harry S. Truman në Blair House.
• 1951 - U krijua Universiteti Bujqësor i Tiranës si Institut i Lartë Bujqësor
• 1956 - U formua shteti Kerala në Indi.
• 1970 - Zjarri në sallën e lozjes në Saint-Laurent-du-Pont, Francë ua mori jetën 144 të rinjëve.
• 1981 - Antigua dhe Barbuda u pavarësuan nga Britania e Madhe.
• 1982 - U bë përurimi i Muzeut Kombëtar Gjergj Kastrioti Skënderbeu.
• 1993 - U bë Traktati i Mastrichtit për krijimin formal të Bashkimit Evropian.
• 2009 - Bill Clinton, viziton Kosovën

Lindje​

• 1761 - Angelo Anelli, letrar italian
• 1813 - Petar II Petroviq Njegosh, sundues i Malit të Zi
• 1880 - Alfred Wegener, gjefizikant dhe meteorolog gjerman
• 1909 - Bruno Bjelinski, kompozitor kroat
• 1943 - Salvatore Adamo,shansonjer belg
• 1944 - Ibrahim Kajan, letrar boshnjak
• 1596 - Pietro da Cortona, ndertimtar romak, barokian
• 1962 - Zahir Pajaziti, ushtark, dëshmor shqiptar
• 1962 - Anthony Kiedis, këngëtari i grupit Red Hot Chili Peppers
• 1969 - Tahir Domi, Tie Domi, lojtari shqiptar, profesionit i hockey-t në akull
• 1972 - Ezra Pound, shkrimtar amerikan
• 1973 - Aishwarya Rai, aktore indiane
• 1986 - Penn Badgley, aktor amerikan

Vdekje​

• 1894 - Aleksandri III , car i Perandorisë ruse
• 1903 - Theodor Mommsen, historian gjerman
• 2001 - Bekir Misirliq, piktor dhe skulptor boshnjak

Festa dhe përvjetore​

• 1981 - pavarësia e Antigua dhe Barbuda

 

[...]

2 Nentor​

​

​

Ngjarje​

• 676 - Donus u bë Papë.
• 1909 - Lambda Chi Alpha u themelua në Universitetin e Bostonit.
• 1930 - Haile Selassie u kurorëzua Perandorë i Etiopisë.
• 1936 - U themelua CBC.
• 1952 - Krijohet qyteti i Memaliaj.
• 1959 - Hokej në akull: Portieri Jacques Plante pasi u qëllua me take në fytyrë u kthye në lojë të luaj me maskë për të mbrojtur fytyrën, për herë të parë u përdor maska në hokein profesional.
• 1965 - Norman Morrison i vuri vetes zjarrin në shenjë proteste kundër përdorimit të lëngjeve djegëse në luftën në vietnam.
• 1982 - Filloi transmetimi i Channel 4 në Mbretërinë e Bashkuar.
• 1984 - Velma Barfield është gruaja e parë e dënuar me vdekje në Shtetet e Bashkuara që nga viti 1962.
• 1988 - Krimbi i Morrisit është krimbi i parë kompjuterik i shpërndarë në internet.

Lindje​

• 1795 - James K. Polk, presidenti i 11 i Shteteve të Bashkuara të Amerikës
• 1865 - Warren G. Harding, presidenti i 29 i Shteteve të Bashkuara të Amerikës
• 1910 - Tefta Tashko Koço, këngëtare lirike dhe e muzikës qytetare shqipatare, Artiste e Popullit
• 1935 - Bilal Xhaferri, shkrimtar shqiptar
• 1965 - Shah Rukh Khan, aktor indian
• 1965 - Lynn Nottage,shkrimtare amerikane

Vdekje​

• 1989 - Afrim Zhitia - Dëshmor
• 1950 - George Bernard Shaw, shkrimtar irlandezo-anglez(* 1856.)
• 1975 - Pier Paolo Pasolini, aktor filimi italian (* 1922.)
• 1975 - Besim Korkut, letrar boshnjak;

 

[...]

4 Nentor​

​

Ngjarje​

• 1576 - Lufta e tetëdhjetë viteve: Në Belgjikë, Spanja kap Anversën.
• 1840 - Willam Hobson deklaron Zelandën e Re si koloni e pavarur nga New South Wales.
• 1864 - Lufta Civile Amerikane: Beteja e Johnsonville - trupat konfederate bombardojnë një bazë të Bashkimit dhe shkatërruan miliona dollar në materiale.
• 1918 - Lufta e Parë Botërore: Perandoria Austro-Hungareze mposhtet nga Italia.
• 1922 - Egjypt: Arkeologu britanik Howard Carter dhe shokët e tij, zbulojnë futjen në varrin e Tutankhamen, në Luginën e Mbretërve.
• 1939 - Lufta e Dytë Botërore: Presidenti i Amerikës Franklin D. Roosevelt i urdhëron doganave amerikane të zbatojnë Neutrality Act të 1939, duke lejuar blerjen me para të thata të armëve nga luftëxitëst.
• 1942 - Lufta e Dytë Botërore: Beteja e dytë e Al Alamain; duke shpërfillur urdhërat direkte të Adolf Hitler, Erwin Rommel udhëheq forcat e tij në një tërheqje që zgjat 5 muaj.
• 1956 - Trupat sovietike futen në Hungari për ti dhënë fund Revolucionit Hungarezë, që kishte filluar në 23 Tetor. Mijëra persona vrihen, shumë të tjera plagosen, dhe një të katërtat e milionit të personave largohen nga vëndi.
• 1970 - Lufta e Vietnamit: Vietnamixacioni - Shtetet e Bashkuara humbin kontrollin e bazës ajrore në Deltës së Mekongit.
• 1984 - U themelua kompania Dell, Incorporated.
• 2008 - Në zgjedhjet për kryetar të SHBA-ve , zgjidhet Barack Obama, afrikanoamerikani i parë i cili do ta udhtroj këtë detyrë.

Lindje​

• 1929 - Anastasi Janullatos, Kryepeshkop i Tiranës, Durrësit dhe i gjithë Shqipërisë
• 1948 - Yves de Kermabon, gjeneral lejtnant françez
• 1956 - Jordan Rudess, sintisajzerist (Dream Theater)

Vdekje​

• 1847 - Felix Mendelssohn, kompozitor dhe dirigjent gjerman.
• 1995 - Jitzhak Rabin, politikan izraelit, fitues i çmimit Nobel për paqë.

Festa dhe përvjetore​

• 1307 - Konfederata zvicerane shpalli pavarësinë nga Austria .

 

[...]

5 Nentor​

​

​

Ngjarje​

• 1605 – Në Komplotin e Barutit, katolikët synojnë ta shkatërrojnë Parlamentin anglez. Komploti u zbulua, ndërsa ideatori Guy Fawkes varet. Dështimi i tij festohet për çdo pesë nëntor në Britani.
• 1789 – Seanca Kombëtare Franceze shpall të gjithë qytetarët të barabartë para ligjit.
• 1911 – Italia zyrtarisht anekson Tripolin.
• 1912 - Woodrow Wilson zgjidhet presidenti i 28 i ShBA.
• 1925 - Agjenti i fshehtë Sidney Reilly u ekzekutua nga policia sekrete e Bashkimit Sovjetik e njohur si OGPU.
• 1945 - Kolumbia i bashkohet Kombeve të Bashkuara.
• 1968 - Richard M. Nixon zgjidhet presidenti i 37 i ShBA.
• 1994 - Dyzet e pesë vjeçariGeorge Foreman, kampioni më i vjetër botëror në kategorinë e rëndë me nokautin e boksierit Michael Moorer.
• 1995 - André Dallaire tenton të vrasë kryeministrin kanadez Jean Chrétien.
• 1996 - Presidenti Pakistanez Farooq Ahmed Khan Leghari shkarkon kabinetin e Kryeministrit Benazir Bhutto.
• 2006 - Saddam Hussein, presidenti i mëparshëm i Irakut, Barzan Ibrahim al-Tikriti dhe Awad Hamed al-Bandar dënohen me vdekje për masakrën e 148 Shi'itëve në Dujail gjatë vitit 1982.

Lindje​

• 1615 - Ibrahim I, sulltan i perandorisë Osmane
• 1854 - Paul Sabatier, kimist francez
• 1913 - Vivien Leigh, aktore angleze
• 1938 - Joe Dassin, kengëtar amerikan
• 1943 - Sam Shepard, aktor dhe dramaturg amerikan
• 1948 - Bernard-Henri Lévy, filozof dhe shkrimtar francez
• 1959 - Bryan Adams, kantautor, kitarrist dhe fotograf kanadez.
• 1965 - Famke Janssen, aktore hollandeze
• 1971 - Corin Nemec, aktor amerikan.
• 1969 - Selver Kryeziu,dëshmor i Kombit (Koshare-UÇK)

Vdekje​

• 1879 - James Clerk Maxwell, fizikant skocez
• 1960 - Mack Sennett, producent, regjisor dhe producent amerikan me prejardhje kanadeze.
• 1989 - Adem Çejvan, aktor boshnjak
• 2003 - Zaim Muzaferija, aktor boshnjak

 

[...]

6 Nentor​

​

​

Ngjarje​

• 1528 - Álvar Núñez Cabeza de Vaca u bë Evropiani i parë që dihet të ketë vënë këmbë në Texas.
• 1860 - Abraham Lincoln zgjidhet president i SHBA-së.
• 1873 - U themelua Halifax Rugby League Football Club.
• 1928 - Herbert Hoover zgjidhet presiden i SHBA-së.
• 1947 - Meet The Press debuton në televizion, kurse më 12 shtator të vitit 1948 fillon emetimin javor.
• 1957 - Félix Gaillard zgjedhet Kryeministër i Francës.

Lindje​

• 1494 - Sylejmani I, sulltan i Perandorisë Osmane (V. 1566
• 1661 - Karli II i Spanjës, sunduesi i fundit habsburg i Spanjës (V. 1700
• 1753 - Mihail Kozllovski, skulptor rus (V. 1802)
• 1861 - James Naismith, kanadezo-amerikan çpikës i basketbollit († 1939)
• 1863 - Francis Ellingwood Abbot, filozof amerikan(† 1903)
• 1880 - Yoshisuke Aikawa sipërmarrës dhe politikan japonez, themelues i kompanisë Nissan
• 1880 - Robert Musil, letrar austriak († 1942)
• 1883 - Nasta Rojc, piktore kroate († 1964)
• 1910 - Rafael Kalinić, klerik katolik kroat, françeskan († 1943)
• 1922 - Franjo Mesaroš, tipograf kroat
• 1928 - Ivan Đalma Marković, futbollist dhe trajner kroat († 2006)
• 1930 - Antun Dubravko Jelčić, politikan dhe letrar kroat
• 1946 - Sally Field, aktore amerikane
• 1947 - Carolyn Seymour, aktore amerikane
• 1952 - Michael Cunningham, shkrimtar amerikan
• 1953 - Željko Jerkov, ish basketbollist kroat dhe kryetar i KF Hajduk Split
• 1972 - Rebecca Romijn, aktore amerikane
• 1988 - Emma Stone, aktore amerikane
• 1990 - André Schürrle, futbollist Gjerman

Vdekje​

• 1893 - Pjotr Çajkovski, kompozitor rus

 

[...]

7 Nentor​

​

Ngjarje​

• 1665 - Fillon të botohet gazeta më e vjetër e njohur, London Gazette, në Londër, Angli.
• 1893 - Gratë në Kolorado, ShBA fitojnë të drejtën e votës.
• 1924 - Në Shahoviq ( Tomasheva e sotme) në Mal të Zi, malazezët shkaktuan gjenocid ndaj popullsisë Shqiptaro-boshnjake.
• 1933 - Fiorello H. LaGuardia bë kryetari i 99 në New York City.
• 1945 - Afrika e Jugut pranohet në OKB
• 1945 - Meksika pranohet në OKB
• 1989 - David Dinkins është zezaku i parë që u zgjodh kyetarë në New York City.
• 1990 - Mary Robinson është gruaja e parë që zgjedhet presidente e Republikës së Irladës.
• 1991 - Magic Johnson shpall se është i infektuar nga virusi HIV, kështu që largohet nga NBA.
• 1996 - NASA lanson mars Global Surveyor.
• 2000 - Hillary Rodham Clinton zgjedhet në senatin amerikan duke u bërë ish gruaja Gruaja e Parë që zgjidhet në detyrë publike në ShBA.
• 2008 - Republika e Kroacisë hap ambasadën në prishtinë.

Lindje​

• 1728 - Xhejms Kuk, eksplorues, lundrues dhe kartograf britanik († 1779)
• 1867 - Marie Curie, kimiste dhe fizikante franceze me prejardhje hungareze
• 1879 - Leo Trocki, teorist bolshevik dhe marksist
• 1913 - Albert Camus, dramaturg, eseist dhe gazetar francez, fitues içmimit Nobel per letersi në vitin 1957
• 1922 - Androkli Kostallari, gjuhëtar, leksikolog dhe akademik shqiptarë
• 1937 - Ali Manaj, shkrimtar shqiptarë
• 1971 - Elvedin Beganoviq, futbollist boshnjak
• 1986 - Toro y Moi, muzikant amerikan

Vdekje​

• 1962 - Eleanor Roosevelt, ish First Lady SHBA-ve
• 1990 - Lawrence Durrell, letrar britanez
• 1997 - Mohammad Ali Jamalzadeh, letrar iranian

Festa dhe përvjetore​

• 1917 - Revolucioni Socialist në Rusi

 

[...]

8 Nentor​

​

​

Ngjarje​

• 1889 - Montana pranohet si shteti i 41-të i ShBA-ve.
• 1895 - Duke eksperimentuar me elektricitet Wilhelm Röntgen zbulon rrezet x.
• 1923 – Adolf Hitler bën tentativën e parë të marrjes së pushtetit në Gjermani, me grusht shtetin e dështuar në Munih, që njihet si “Puçi i Hollit të Birave”.
• 1935 - Fernand Bouisson zgjedhet kryeministër i Francës.
• 1939 - Në Munich, Adolf Hitler i shpëton një tentimi për vrasje, në kohën kur ishte duke festuar përvjetorin e 16-të të Beer Hall Putsch.
• 1941 - U krijua Partia Komuniste Shqiptare.
• 1966 - Edward Brooke bëhet afro-amerikani i parë që zgjedhet senator në Senatin e Shteteve të Bashkuara.
• 2010 - BE heq vizat për Shqipërinë dhe Bosnje-Hercegovinën.

Lindje​

• 1656 - Edmond Halley, astronom anglez
• 1848 - Gottlob Frege, fizikant dhe matematikan gjerman
• 1909 - Ivan Donçeviç, letrar kroat
• 1935 - Alain Delon, aktor francez
• 1947 - Nakib Abdagiq, aktor dhe letrar boshnjak
• 1969 - Lutfi Haziri, politikan kosovar
• 1970 - Zehnija Buliq, letrar boshnjak
• 1983 - Blanka Vlashiç, atlete kroate.

Vdekje​

• 1674 - John Milton, letrar anglez
• 1953 - Ivan Aleksejeviç Bunjin, letrar rus, nobelist
• 1984 - Vjeçeslav Molotov, politikan rus
• 1987 - Alija Nametak, folklorist, dramaturg boshnjak.

 

[Pepsi]

7 tetor 1337 – Shpërtheu Lufta 100-vjeçare ndërmjet Anglisë dhe Francës. Shkaku i kësaj lufte, e cila në fakt do të zgjaste 116 vjet, ishte pretendimi i Mbretit Eduard III i Anglisë mbi fronin e Francës.

7 tetor 1737 – Një tërmet i fuqishëm në oqeanin Indian shkaktoi cunami me dallgë 15 metra të larta, të cilat u morën jetën rreth 300.000 njerëzve në Indi.

7 tetor 1849 – Letrari i famshëm amerikan, Edgar Allan Poe, u nda nga jeta në moshën 40-vjeçare.

7 tetor 1926 – Partia Fashiste nën drejtimin e Benito Mussolinit u vetëshpall forcë politike shtetërore në Itali duke ndaluar rreptësishtë çdo formë dhe manifestim të opozitës.

7 tetor 1950 – Kina nisi pushtimin e Tibebit.

7 tetor 1963 – Uragani “Flora” goditi Haitin dhe Republikën Dominikane duke shkaktuar 7.190 të vdekur.

7 tetor 1975 – Anija e pasagjerëve “Achille Lauro” u rrëmbye nga një grup militantësh palestinezë. Piratët e sipërcituar u arrestuan 10 vite më vonë, kur avionët luftarakë amerikanë detyruan një avion egjiptian, pasagjerë të së cilit ishin edhe militantët në fjalë, që të ulej urgjentisht në bazën e NATO-s në Sicili.

7 tetor 1991 – Organizata terroriste greke “17 Nëntori” martirizoi zv/atasheun e shtypit të Ambasadës së Turqisë në Athinë, Çetin Gorgu.

7 tetor 2001 – Shtetet e Bashkuara të Amerikës filluan të bombardojnë Afganistanin nën pretekstin e “luftës kundër terrorizmit”.

7 tetor 2002 – Njësitë ushtarake izraelite sulmuan qytetin Khan Yunis në Rripin e Gazës duke shkaktuan vdekjen e 14 palestinezëve dhe plagosjen e 110 të tjerëve.

7 tetor 2015 – Prof. dr. Aziz Sancar u bë turku i parë që fiton Çmimin Nobel të Kimisë.

Trt

Ulja e avionit me sicili, ka sjell goxha peobleme mes italise e amerikes.
E detyruan te ulej ne baz te Natos, ku italia kishte sovranitet te kufizuar(me sakt, te kushtezuar)
Rrodhen shum ngjarje dhe nje nga me te bujshmet esht rrethimi i avionit nga Karabinieret e karabinieret u rrethuan nga marinsat e forcat speciale.
Per me shum Kr miniatri italjon si ka hap telefonin presidentit der ne 2 te notes.
Etj etj
Ka qen deshmi e tensioneve artificiale qe ndodhin rendom

 

[...]

9 Nentor​

​

​

Ngjarje​

Muri i Berlinit - 1986

• 1848 - Revolucionari gjerman Robert Blum, German ekzekutohet në Vienë.
• 1921 - Albert Einstein shpërblehet me Çmimin Noble për punën e tijë me efektin fotoelektrik.
• 1924 - Gjenocidi në Shahoviq[1]
• 1953 - Kamboxhia pavarësohet nga Franca.
• 1960 - Robert McNamara emërohet president i kompanisë Ford Motor Co..
• 1965 - Punonjësi katolik Roger Allen LaPorte në shenjë proteste kundër luftës në Vietnam i vë zjarrin vetes para ndërtesës së Kombeve të Bashkuara.
• 1971 - John List, kontabilistnga Westfield, New Jersey vret nënën, gruan dhe tre fëmijët e tijë dhe pastaj për 18 vite fshihet nën identiet tjetër.
• 1985 - Garry Kasparov u bë shahisti më i ri kampion botërorë duke mundur shahistin vendas Anatoly Karpov.
• 1989 - Muri i Berlinit midis Berlinit lindor dhe perëndimor ishte shembur, me gëzim dhe pa gjakderdhje. Atë ditë, Qeveria e Gjermanisë Lindore kishte njoftuar qytetarët se mund të vizitonin Gjermaninë Perëndimore. (foto)
• 1993 - Stari most, në Mostar ndërtuar në vitin 1566, shkatërrohet pas disa ditëve bombardimi.
• 1994 - U zbulua elementi kimik Darmstadtium.

Lindje​

• 1913 - Hedy Lamarr, aktore amerikane e filmit.
• 1929 - Imre Kertész, letrar britanez me prejardhje hungareze fitues i çmimit Nobel per letërsi.
• 1818. - Ivan Turgenjev, ruski književnik († 1883.)
• 1871. - Milan Šufflay, politikan kroat († 1931.)
• 1934. - Carl Sagan, astronom amrikan, astrobiolog († 1996.)
• 1974 - Alessandro Del Piero,futbollis italian

ngjarje

• 1941 - themelimi i partise komuniste shqipetare (pksh)

Vdekje​

• 1952 - Chaim Weizmann, kimist izraelit
• 1953 - Dylan Thomas,shkrimtar anglez
• 1970 - Charles de Gaulle, politikan dhe gjeneral francez
• 1991 - Yves Montand, aktor filmi francez

​

 

[...]

10 Nentor​

​

​

Ngjarje​

• 1444 - Beteja e Varnës, në Detin e Zi,Sulltan Murati II mund kryqëzorët.
• 1619 - René Descartes i sheh ëndrrat që e inspirojnë për të shkruar veprën Meditations on First Philosophy.
• 1793 – Franca i jep fund detyrimit të adhurimit të Zotit.
• 1924 - U vra Dion O'Banion, udhëheqësi i bandës "North Side Gang".
• 1918 – Polonia shpall pavarësinë
• 1928 - Michinomiya Hirohito u kurorëzua perandori i 124 i Japonisëo, Perandor Showa.
• 1950 – Diktatori spanjoll Franco i jep fund luftës në Gjibraltar.
• 1958 - Hope Diamond iu dhurua institutit Smithsonian Institution nga Harry Winston.
• 1970 - Filloi prova lunare sovjetike Lunokhod 1.
• 1970 – Muri i madh kinez hapet për turistët.
• 1997 - WorldCom dhe MCI Communications njoftuan bashkim në vlerë 37 miliardë dollarë amerikan, bashkimi më madhë në historinë e ShBA-ve në atë kohë.
• 2006 - Parlamentari i Sri Lankës, Nadarajah Raviraj u vra në Kolombo.

Lindje​

• 1759 - Friedrich Schiller, poet, dramaturg dhe historin gjerman
• 1928 - Ennio Morricone, kompozitor italian
• 1936 - Muntaz Dhrami, skulptor shqiptar
• 1976 - Shefki Kuqi, futbollist

Vdekje​

• 1891 - Arthur Rimbaud, letrar francez
• 1938 - Mustafa Kemal Atatürk, oficier turk (pasha) dhe politikan, themelues i Turqisë moderne.
• 1982 – Lideri sovjetik, Leonid I. Brezhnev, vdes nga sulmi në zemër në moshën 75-vjeçare. Atë e pason Yuri V. Andropov.
• 2001 - Ken Kesey, shkrimtar amerikan