U
Universal
Guest
#Tutorial :Cfare eshte Kriptografia ?!
Ne kete mesim do te ju tregoj nje shpjegim te shkurtet se cka eshte kriptografia , dhe nje shpjegim rreth perdorimit te tij .
KriptoGrafia eshte nje metode e enkriptimit te informatave ne nje forme te palexueshme dhe te pakuptueshme .
Forma e palexueshme eshe edhe e njohur si tekst shifror(anglisht - cipher text) .Shifra apo mesazhi le te themi mund te dekriptohet apo te dekodohet vetem nese e kemi çelsin e pershtatshem .Kriptografia eshte shume e rendesishme per bartjen e informacioneve nga nje vend ne tjetrin , dhe duke mos deshiruara qe dikush te i lexoj ato , pra te themi per mbrojtjen e tyre .
Kriptografia perdor menyra te ndryshme per te i enkriptuar informatat , per te i siguruar fshehtesin e privatesis te komunikimit te te dhenave .
Me rritjen shume te shpejt te perdorimit te internetit , dhe me te edhe te gjitha punet qe kryhen ne te , si psh online banking , qe ka te bej edhe me para tona drejtperdrejt , nevoja per siguri elektronike vazhdimisht po rritet .
Kriptografia perdoret per te rritur sigurin e komunikimit Online si e-mail mesazhet , transakcionet online , passwordet e kompjuterve , transakcionet nga kartat ATM , te dhena kompjuterike dhe shume informacione tjera private.
Kriptografia mund te ndahet ne keto dy grupe :
Kriptografia perdor disa mekanizma , siq jane microdots , psh , bashkimi i disa fjaleve me imazhe , per fshehjen e informacioneve .
ne kriptografin e diteve te sotit , mundohen qe tekstin e thjeshte , ta deshifrojne ne nje tekst shifer .Dhe ky proces njihet si Enkriptim (ang. encryption), dhe konvertimi apo kthimi prapa i ketyre te dhenave eshte dekriptimi(ang. Decryption).
Egzistojne 4 objektiva te kriptografis :
Algoritmet kriptografike .
Kriptografia perdor nje mori algoritmash , por disa me te perdoru do ti pershkruaj shkurt .
RSA - eshte sistem qelesesh publik .
MD5- eshte sistem mesazhesh 128-bitesh .
HASH - Keto algoritme perdoren , per te paraqitur te them ashtu formen e tkurrur te mesazhit te gjate .
DES - eshte enkriptim i te dhenave me nje qeles publik . Punon me nje blok te dhenash prej 64-bitesh, duke perdoru nje qeles 56-bit .
AES - eshte nje standard enkriptimi me i avancuar .
HMAC - eshte nje metode hash-ingu
e cila perdor nje qeles ne kombinim me nje algoritem , siq eshte Md5 ose SHA-1.
#Autori CrackDB
Ne kete mesim do te ju tregoj nje shpjegim te shkurtet se cka eshte kriptografia , dhe nje shpjegim rreth perdorimit te tij .
KriptoGrafia eshte nje metode e enkriptimit te informatave ne nje forme te palexueshme dhe te pakuptueshme .
Forma e palexueshme eshe edhe e njohur si tekst shifror(anglisht - cipher text) .Shifra apo mesazhi le te themi mund te dekriptohet apo te dekodohet vetem nese e kemi çelsin e pershtatshem .Kriptografia eshte shume e rendesishme per bartjen e informacioneve nga nje vend ne tjetrin , dhe duke mos deshiruara qe dikush te i lexoj ato , pra te themi per mbrojtjen e tyre .
Kriptografia perdor menyra te ndryshme per te i enkriptuar informatat , per te i siguruar fshehtesin e privatesis te komunikimit te te dhenave .
Me rritjen shume te shpejt te perdorimit te internetit , dhe me te edhe te gjitha punet qe kryhen ne te , si psh online banking , qe ka te bej edhe me para tona drejtperdrejt , nevoja per siguri elektronike vazhdimisht po rritet .
Kriptografia perdoret per te rritur sigurin e komunikimit Online si e-mail mesazhet , transakcionet online , passwordet e kompjuterve , transakcionet nga kartat ATM , te dhena kompjuterike dhe shume informacione tjera private.
Kriptografia mund te ndahet ne keto dy grupe :
- Symmetric-Key Systems -Perdor nje qeles , te cilin edhe dhenesi , edhe marresi e kane .
- Public-Key Systems - Kjo perdor dy qelesa , nje qeles te cilin e perdor edhe dhenesi edhe marresi , dhe nje private key (qeles privat) te cilin e perdor vetem marresi i informacionit.
Kriptografia perdor disa mekanizma , siq jane microdots , psh , bashkimi i disa fjaleve me imazhe , per fshehjen e informacioneve .
ne kriptografin e diteve te sotit , mundohen qe tekstin e thjeshte , ta deshifrojne ne nje tekst shifer .Dhe ky proces njihet si Enkriptim (ang. encryption), dhe konvertimi apo kthimi prapa i ketyre te dhenave eshte dekriptimi(ang. Decryption).
Egzistojne 4 objektiva te kriptografis :
- Vertetimi - Marresi dhe dhenesi , mund te konfirmojne identitetin e njeri tejterin dhe burimin si dhe destinacionin e informates.
- Integrimi - Informacioni nuk mund te deshifrohet pa qelesin adekuat .
- Besueshmeri - Informacioni nuk mund te lexohen , ose te pranohen , perveq marresit paraprak.
- Jo-Ndarja - Dhenesi , ose marresi nuk mund ta mohojne synimin e krijimit ,ose te dergimit te informacioneve.
Algoritmet kriptografike .
Kriptografia perdor nje mori algoritmash , por disa me te perdoru do ti pershkruaj shkurt .
RSA - eshte sistem qelesesh publik .
MD5- eshte sistem mesazhesh 128-bitesh .
HASH - Keto algoritme perdoren , per te paraqitur te them ashtu formen e tkurrur te mesazhit te gjate .
DES - eshte enkriptim i te dhenave me nje qeles publik . Punon me nje blok te dhenash prej 64-bitesh, duke perdoru nje qeles 56-bit .
AES - eshte nje standard enkriptimi me i avancuar .
HMAC - eshte nje metode hash-ingu
e cila perdor nje qeles ne kombinim me nje algoritem , siq eshte Md5 ose SHA-1.#Autori CrackDB
